Dit artikel is geschreven door personal trainer Ron Vos. Doel van dit artikel is het aanwakkeren van een stukje bewustwording over de belangrijkheid van een goede houding, het staan als een huis, als fundament voor functionele beweging.

Rechtop lopen als evolutionair voordeel

Het fascineert me al sinds mijn jeugd hoe moeder natuur de houding en bewegingen van het menselijk wezen heeft bedoeld. Verondersteld wordt dat mensachtigen rechtop zijn gaan lopen omdat dat voordelen bood. Het vergroten van de overlevingskans omdat je meer kunt zien, het eerder kunnen signaleren van gevaar, het lokaliseren van voedsel, en het vergroten van zichtbaarheid voor soortgenoten en daar makkelijker mee kunnen communiceren, zijn voordelen die worden genoemd.

Goede houding is voor iedereen essentieel

Het vak van personal trainer focust zich in mijn optiek niet alleen op het effect van krachten op het menselijk lichaam, voeding en trainingsleer. Mensen helpen gezondheidswinst te behalen met daarbij vooral ook een focus op functionele anatomie, leefstijl en preventie. Dit alles afgestemd op wat men leuk vindt en binnen een persoonlijk potentieel.

Een goede houding kenmerkt zich door rechtop te staan, het skelet en het geheel aan spieren zijn daarop ingesteld. Sta trots, het gewicht evenwichtig verdeeld, armen en benen in gelijke positie, voeten mooi recht, onderrug en heup in neutrale positie, buikspieren licht aangespannen, schouderbladen licht naar achter getrokken, kortom, het lichaam symmetrisch en in balans. Verankerd aan de grond en bestendig tegen krachten.

Een goede houding speelt onder andere een belangrijke rol bij het voorkomen van blessures, het verbeteren van je ademhaling, het beter om kunnen gaan met stress en het verbeteren van je bloedsomloop en spijsvertering. Het zorgt daarnaast voor een optimale positie van gewrichtsoppervlakken, voor symmetrie, voor een efficiënte rekrutering van spiervezels en het vergroot daarmee de kans op een functionele beweging. Daarnaast draagt het bij aan het zelfverzekerder overkomen en dat vinden velen aantrekkelijk.

Veel blessures vinden oorzaak in niet goed uitgelijnd lichaam

Auto’s krijgen elk jaar een verplichte APK. Hoe harder je gaat rijden met een niet uitgelijnde auto, des te meer risico’s op onbalans en schade. Als personal trainer adviseer ik altijd een analyse te doen van de houding en indien nodig te werken aan het ‘uitlijnen’ van het lichaam. Een analyse geeft informatie over deze uitlijning en helpt afwijkingen ten opzichte van een optimale houding te identificeren. Onderdeel van een analyse is vooral ook het achterhalen van de oorzaak van afwijkingen. Vaak schuilt de oorzaak in steeds terugkerende lichaamsposities in het dagelijkse leven. Door deze steeds terugkerende posities zullen spieren verkorten en mogelijk sterker worden, terwijl andere spieren langer worden en mogelijk verzwakken.

lang stilzittenAls iemand bijvoorbeeld frequent voor lange tijd een zithouding aanneemt dan is er gerede kans dat spieren die je been in voorwaartse richting heffen, verkorten. Het effect hiervan kan zijn dat de natuurlijke, neutrale positie van het heupgewricht wijzigt en dat de heup naar voren kantelt met mogelijk als gevolg dat bil- en lagere buikspieren zwakker worden. Laatstgenoemde spieren reageren bij veelvuldig zitgedrag als een rubber band die elasticiteit verliest. Dit kan onbalans in het hele lichaam tot gevolg hebben. Onder invloed van stress kan dit negatieve effect van verkorte spieren nog eens worden versterkt. Stress betekent letterlijk spanning en brengt het lichaam in een staat van paraatheid. Hartslag neemt toe en spieren spannen zich nog actiever aan onder invloed van het hormoon adrenaline met mogelijke kans op neurale adaptie.

Op naar een betere houding!

Het verbeteren van je houding vergt discipline en doorzettingsvermogen. Oefen dagelijks de optimale houding. Na het opstaan, in de lift, tijdens momenten van wachten. Werk aan bewustwording en doorbreek patronen van frequente lichaamsposities. Een personal trainer kan daarnaast maatwerk ondersteuning bieden via houdingsanalyses, het opstellen van trainingsschema’s en bieden van persoonlijke begeleiding. Via gerichte oefeningen voor specifieke spiergroepen kunnen verkorte spieren op lengte worden gebracht en zwakkere spieren worden getraind op krachttoename. Bij twijfel is het aan te raden advies te vragen aan een fysiotherapeut, zeker bij chronische lichamelijke klachten.

De manier waarop je naar het menselijke lichaam kijkt zal nooit meer hetzelfde zijn. Het waren de eerste woorden van mijn docent destijds bij de start van mijn opleiding tot personal trainer. Deze goeroe binnen zijn vakgebied heeft gelijk gehad.

 

Ron Vos

Personal Trainer